Seyitgazi işlerine Odunpazarı'ndaki merkezimizden çıkıyoruz. Eskişehir'den güneye indiğinizde yol büyük ölçüde açık ve ilçe merkezine ulaşım kırk beş kilometre civarında. Ama Seyitgazi'de iş çoğu zaman merkezde bitmiyor; köy yollarına, tarımsal işletmelere ve ilçenin batısındaki Kırka tarafına doğru uzuyor. Bu yüzden telefon geldiğinde ilk sorduğumuz şey işin ne olduğu değil, tam olarak nerede olduğu oluyor. Adres netleşmeden ne makine seçebiliyoruz ne de saat verebiliyoruz.
Yaptığımız işler beton kesme, beton delme ve karot, beton kırma ve kontrollü yıkım, zemin kesme ile beton silim–parlatma, bir de yapısal güçlendirme tarafında filiz ekme ve kimyasal ankraj. Bu kalemlerin hepsi Seyitgazi'de de aynı ekipmanla yapılıyor; değişen şey ilçenin kendi koşulları: mesafe, arazi, yapının cinsi ve sahada elektrik–su bulunup bulunmaması.
Seyitgazi'de karşımıza çıkan iş tipleri
Seyitgazi tarım ve hayvancılık ağırlıklı bir ilçe. Merkezde düşük katlı, çoğu tek veya iki katlı betonarme yapı stoku var; köylerde ise müştemilat, ahır, samanlık, depo ve tarımsal tesis tarafı ağır basıyor. Buna ilçeye bağlı Kırka çevresindeki madencilik hareketliliğini de eklemek gerekiyor; oradan gelen talepler daha çok sanayi tipi zemin, makine kaidesi ve saha betonu üzerine oluyor.
Pratikte Seyitgazi'den en sık gelen işler şunlar:
- Tarımsal depo ve ahırlarda yeni kapı, traktör geçiş açıklığı veya havalandırma boşluğu açmak için duvar testeresiyle beton kesme
- Silo, su deposu ve sulama yapılarında beton duvara karotla boru ve tesisat geçişi açmak
- Eski müştemilat, saçak, kaide ve istinat betonlarının kontrollü kırılması
- Saha betonu ve depo zemininde derz ve genişleme derzi kesimi, çatlak takip kesimi
- İlave kat, kolon takviyesi veya perde ekleme işlerinde filiz ekme ve kimyasal ankraj
- Köy konağı, okul, sağlık binası gibi kamu yapılarında tadilat kaynaklı kesim ve delme işleri
Şehir merkezindeki gibi "komşu apartman rahatsız olmasın" kısıtı Seyitgazi'de daha az gündeme geliyor. Onun yerine hayvanın rahatsız olması, hasat zamanı işletmenin durmaması, sulama sezonunda hattın kapalı kalmaması gibi kısıtlar çıkıyor. İş programını buna göre kuruyoruz.
Beton kesme: duvar ve zemin testeresiyle temiz ayırma
Kesme işini kırıcıdan ayıran şey, betonun titretilmeden ayrılması. Duvar testeresi elmas uçlu diskle raya bağlı ilerliyor, kesim hattı düz çıkıyor ve kesilen parça bütün halinde alınıyor. Seyitgazi'de bunun en çok işe yaradığı yer, taşıyıcı sistemi zaten yorulmuş eski tarım yapıları. Bir ahırın duvarına kırıcıyla kapı açmaya kalkarsanız çevredeki dolgu duvarı da çatlatırsınız; testereyle kestiğinizde hat nerede bitiyorsa hasar orada bitiyor.
Kesim öncesi baktığımız şeyler: duvarın taşıyıcı olup olmadığı, kalınlığı, içindeki donatının çapı ve sıklığı, arkasında ne olduğu. Taşıyıcı bir elemanda açıklık açılacaksa önce destek ve gerekiyorsa lento çözümü konuşuluyor, ondan sonra disk dönüyor. Bu konuda projeye veya yapıyı bilen bir mühendis görüşüne dayanmadan kesim yapmıyoruz.
Zemin testeresi tarafında ise saha betonu, depo zemini ve yol betonu işleri geliyor. Derinlik yirmi santimden fazlaysa ya da kesilecek parça vinçle alınamayacak kadar büyükse hattı bölerek ilerliyoruz. Kesme suyu şart; su elmas segmanı soğutuyor ve tozu bastırıyor. Köyde ya da açık sahada su hattı yoksa suyumuzu yanımızda götürüyoruz, bunu keşif sırasında konuşup ona göre planlıyoruz.
Karot ile beton delme
Karot, betonda daire kesitli ve pürüzsüz delik açma yöntemi. Tesisat geçişi, havalandırma, baca, elektrik şaftı, korkuluk ve makine ankrajı için kullanılıyor. Seyitgazi'de en sık istenen ölçüler pis su ve temiz su hatlarının geçtiği orta çaplar; ama sulama ve tarımsal tesis tarafında daha büyük çaplı geçişler de çıkıyor.
Delme öncesi donatı taraması yapıyoruz. Döşeme ve perde içinde ne olduğunu görmeden matkabı dayamak, kesilmemesi gereken bir donatıyı ya da içeriden geçen bir hattı vurmak demek. Tarama sonucu delik merkezini birkaç santim kaydırmak gerekirse bunu delik açılmadan söylüyoruz, sonradan yama yapmak yerine.
- Yaş karot: Su ile soğutmalı, standart yöntem. Toz çıkmıyor, uç ömrü uzun. Çamurlu suyun nereye akacağını önceden çözüyoruz.
- Kuru karot: Suyun sorun yarattığı yerlerde, tozu vakumla toplayarak. Faal bir depoda veya elektrik panosunun yakınında tercih ediliyor.
- Yatay ve tavan delik: Sehpa ankrajı ve karşı destek gerekiyor; kalınlık arttıkça iş süresi de artıyor.
Karotun bir başka kullanımı da numune alma. Mevcut betonun dayanımı sorgulanıyorsa yapıdan silindir numune alınıp laboratuvara gönderiliyor. Numune yerini rastgele değil, taşıyıcıyı en az zorlayacak noktadan seçiyoruz ve delik sonradan uygun harçla kapatılıyor.
Beton kırma ve kontrollü yıkım
Seyitgazi'de kırım işleri genelde iki başlıkta geliyor: kullanım dışı kalmış müştemilat–eski depo yıkımları ve bir yapının sadece bir bölümünün alınması. İkincisi daha hassas iş. Kalan kısım ayakta duracaksa kırım sırası ve destek düzeni önceden belirlenmeli; yoksa alınan parçayla birlikte kalması gereken yer de gevşiyor.
Yöntemi yapının durumuna göre seçiyoruz. Robotik kırıcı ve hidrolik kırıcı, çevresine yük bindirmeden çalışılabilen yerlerde; elmas tel ve testere ile parçalama ise titreşimin hiç istenmediği, kalın kesitli veya donatısı yoğun betonlarda devreye giriyor. Kesip parça alma yöntemi ilk bakışta daha yavaş görünür ama toplamda daha az moloz, daha az onarım ve daha az sürpriz çıkarır.
Kırım işinde molozun ne olacağı da işin parçası. Köy yolundan büyük araç geçişi zorsa, molozu tek seferde büyük hacimle almak yerine daha küçük araçlarla ve daha sık sefer yaparak boşaltmak gerekebiliyor. Bunu işin başında konuşuyoruz ki iş bittiğinde saha kapanmadan kalmasın.
Zemin kesme, beton silim ve parlatma
Depo, ahır ve atölye zeminlerinde en çok karşılaştığımız iki sorun var: yüzeyin dalgalı dökülmüş olması ve derz düzeninin hiç yapılmamış olması. Derzi olmayan bir saha betonu, sıcak–soğuk farkıyla kendi kendine çatlıyor ve çatlak düz gitmiyor. Zemin testeresiyle plan derzini açmak, çatlağı kendi seçtiğiniz hatta yönlendirmek demek. Yeni dökülmüş betonda derz kesimini beton priz aldıktan sonra, geç kalmadan yapmak gerekiyor.
Silim tarafında ise mevcut zemindeki kot farkını, sertleşmiş harç kalıntısını ve eski kaplama izini alıyoruz. Ardından yüzey kapatma ve parlatma isteniyorsa kademeli elmas segmanlarla ilerleniyor. Hayvan barınağı gibi yerlerde parlak yüzey her zaman doğru tercih değil; kaymaz bir doku daha uygun oluyor. Bunu zemine hangi yükün bineceğine ve nasıl temizleneceğine bakarak beraber kararlaştırıyoruz.
Yapısal güçlendirme, filiz ekme ve kimyasal ankraj
Filiz ekme, mevcut betona sonradan donatı bağlamak demek. Mevcut bir temele kolon eklerken, perde duvar ilave ederken ya da yeni bir döşemeyi eskisine bağlarken kullanılıyor. İş basit görünür, hataya açıktır: delik çapı ve derinliği donatı çapına göre hesaplanmalı, delik mutlaka temizlenmeli, kimyasal ankraj sistemi üretici talimatına uygun sürede ve sıcaklıkta uygulanmalıdır.
Sahada en sık gördüğümüz hata delik temizliğinin atlanması. İçinde beton tozu kalmış bir delikte kimyasal betona değil, toza yapışır; çekme testinde bu ortaya çıkar. Biz deliği fırça ve basınçlı hava ile temizliyoruz, ardından enjeksiyonu dipten başlatıp geri çekerek dolduruyoruz, böylece boşluk kalmıyor.
Seyitgazi'de bu iş özellikle iki yerde çıkıyor: eski tarımsal yapıların üzerine ilave yapılırken ve ağır makine kaidelerinin yapıya bağlanmasında. Kış aylarında sabah donunun görüldüğü günlerde uygulama sıcaklığı kritik hale geliyor; düşük sıcaklıkta kürlenme süresi uzuyor ve bunu iş programına yansıtmak gerekiyor. Sırf "bugün bitsin" diye kürlenmemiş ankraja yük bindirilmesine izin vermiyoruz.
Keşif, iş programı ve fiyatın belirlenmesi
Seyitgazi mesafesindeki işlerde en pahalı şey boşa giden sefer. Bu yüzden telefonda mümkün olduğunca çok şeyi netleştiriyoruz: yapının cinsi, kesilecek ya da delinecek elemanın kalınlığı, kaç adet ve hangi ölçüde, sahada elektrik var mı, su var mı, araç kapıya kadar yanaşabiliyor mu, çalışma saatinde bir kısıt var mı. Fotoğraf ve kısa video çok işe yarıyor; birçok işi yerinde görmeden doğru planlayabiliyoruz.
İşin kapsamı büyükse ya da taşıyıcı sisteme dokunuluyorsa yerinde keşfe geliyoruz. Keşifte kesim hatlarını işaretliyor, donatı taramasını yapıyor, molozun nereden çıkacağını ve ekipmanın nereden gireceğini belirliyoruz. Bu hazırlık, uygulama gününde işin tek seferde bitmesini sağlıyor. Aynı gün içinde ilçedeki birden fazla noktaya iş varsa güzergâhı birleştirip planlıyoruz; bu hem bizim hem sizin lehinize oluyor.
Kırka tarafındaki işler ilçe merkezine göre belirgin biçimde daha uzakta. Oraya çıkan ekip günün büyük bölümünü o bölgede geçirecek şekilde planlanıyor, yarım gün gidip yarım gün dönme mantığıyla değil.
Seyitgazi'de fiyat neye göre belirlenir
Buraya bir liste koyup rakam yazmıyoruz, çünkü aynı işin bedeli sahaya göre değişiyor ve elimizde olmayan bir rakamı yazmak kimseye fayda getirmez. Fiyatı belirleyen kalemler şunlar:
- Metraj: Kesimde metretül, delmede delik adedi ve çap, kırımda hacim.
- Kalınlık: Elmas disk ve karot ucunun betonda kat ettiği yol doğrudan süreye ve uç aşınmasına yansıyor.
- Donatı yoğunluğu: Sık ve kalın donatılı beton, aynı ölçüdeki donatısız betona göre çok daha yavaş kesiliyor.
- Erişim: Aracın yanaşabildiği bir depo zemini ile merdivenle çıkılan bir kat arası fark büyük. Sahada elektrik ve su yoksa jeneratör ve su temini de işin parçası oluyor.
- Çalışma penceresi: Faal bir tesiste üretim durmadan, belirli saatlerde çalışmak gerekiyorsa iş daha parçalı ilerliyor.
- Mesafe ve sefer sayısı: İşin tek seferde bitip bitmeyeceği, ilçedeki konumla birlikte hesaba giriyor.
Bu bilgileri aldıktan sonra işe özel fiyat veriyoruz. Telefonda "ortalama şu kadar" demiyoruz; ölçü ve koşul netleşmeden verilen rakam sahada değişir, kimse de bunu sevmez.
Sık Sorulan Sorular
Seyitgazi'ye Eskişehir'den mi geliyorsunuz?
Evet. Merkezimiz Odunpazarı'nda, 75. Yıl (Sultandere) Mahallesi'nde; ekip ve ekipman oradan çıkıyor. Seyitgazi merkezine ulaşım kırk beş kilometre civarında olduğu için aynı gün gidip işi bitirip dönmek çoğu işte mümkün. Köy ve Kırka tarafındaki noktalarda yol süresi arttığı için programı buna göre kuruyoruz.
Köyde elektrik ve su yok, iş yapılabilir mi?
Yapılır. Elektrik yoksa jeneratörle, su yoksa kendi suyumuzu götürerek çalışıyoruz. Yalnız bunun önceden bilinmesi gerekiyor; çünkü hem taşınacak ekipman değişiyor hem de işin süresi. Telefonda sorduğumuz sorulardan biri tam olarak budur.
Ahırın veya deponun duvarına kapı açtırmak istiyorum, taşıyıcıya zarar verir mi?
Duvarın taşıyıcı olup olmadığına bakmadan cevap veremeyiz. Taşıyıcı değilse duvar testeresiyle kesim, çevresini çatlatmadan yapılabilen bir iş. Taşıyıcıysa önce yükün nasıl aktarılacağı, destek ve lento çözümü konuşulur; bunun için yapıyı bilen bir mühendis görüşü isteriz. Bu adımı atlayarak kesim yapmıyoruz.
Hasat veya sulama sezonunda tesisim duracak mı?
Genelde tamamını durdurmak gerekmiyor. Kesim ve karot işleri sınırlı bir alanda yürüyor, o bölümü kapatıp geri kalanı çalışır halde tutabiliyoruz. İşin hangi saatlerde yapılacağını da siz belirliyorsunuz; sabah erken ya da mesai sonrası çalışmak sıkça tercih ediliyor.
Kesim ne kadar toz ve gürültü çıkarır?
Yaş kesimde toz pratikte yok denecek kadar az, çünkü su tozu kaynağında bastırıyor. Kuru karotta vakumla toz toplanıyor. Gürültü, kırıcı kullanılan işlerde en yüksek seviyede; elmas testere ve karotta ise belirgin biçimde daha düşük ve süreklidir. Hayvan barınağı gibi yerlerde bu fark önemli oluyor, yöntem seçerken hesaba katıyoruz.
Fiyatı telefonda öğrenebilir miyim?
Ölçüleri ve saha koşullarını verdiğinizde işe özel fiyat söyleyebiliyoruz. Kesilecek elemanın kalınlığı, kaç metre ya da kaç delik olduğu, donatı durumu, aracın yanaşıp yanaşamadığı ve elektrik–su durumu yeterli oluyor. Bunları bilmeden rakam vermiyoruz; fotoğraf gönderirseniz iş çok daha hızlı netleşiyor.
Seyitgazi'deki işiniz için 0532 659 32 46 numarasından bize ulaşabilirsiniz. Adresi, işin ne olduğunu ve varsa fotoğrafları iletin; aynı gün içinde uygun yöntemi, süreyi ve fiyatı konuşalım.
